VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 1

VELDGIDS

CONTROLE

VISDOCUMENTEN

2026

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 2

A

INHOUDSOPGAVE

1. Inleiding 3

2. Het doel van een controle 4

3. Wettelijke basis voor het vissen in de

Nederlandse binnenwateren 5

4. De verschillende schriftelijke toestemmingen 7

5. Relevante wet- en regelgeving 15

6. Algemene voorwaarden 28

7. Gedragscodes 42

8. De controle 47

9. Tuchtrechtspraak 49

10. Bevoegdheden opsporingsambtenaren en

boetebedragen 50

11. Tips voor een goede controle 53

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 3

1. INLEIDING

Sportvisserij is een populaire en waardevolle vrijetijdsbesteding in

Nederland, waarbij respect voor vis, natuur en de medemens centraal

staat. Met bijna twee miljoen sportvissers is de hengelsport één van

de meest beoefende vormen van openluchtrecreatie in Nederland. Om

ervoor te zorgen dat sportvissers op een eerlijke en veilige manier kunnen

blijven vissen, zijn regels opgesteld. Controleurs zijn essentieel om te

garanderen dat deze regels ook worden nageleefd.

Vrijwillige controleurs dragen bij aan de veiligheid aan de waterkant, het

behoud van een gezonde visstand en een goed functionerende visserij. Zij

controleren of sportvissers zich houden aan de geldende regels, zoals het

bezit van een geldige schriftelijke toestemming, het naleven van gesloten

tijden en het correct omgaan met gevangen vis.

In deze veldgids wordt uiteengezet wat voor een controleur van belang

is bij het uitvoeren van controles langs de waterkant. De gids biedt controleurs

praktische handvatten en juridische achtergrondinformatie om

controles zorgvuldig en correct uit te kunnen voeren.

Allereerst wordt in deze gids ingegaan op het belang en het doel van het

controleren van sportvissers aan de waterkant. Daarnaast wordt ingegaan

op de wettelijke basis van het sportvissen, namelijk, de wettelijke grondslag

om te mogen vissen in Nederlandse binnenwateren. Daarbij wordt

specifiek aandacht besteed aan de vereiste schriftelijke toestemming

(met name de VISpas) en de verschillende vormen waarin deze toestemming

voorkomt. Daarnaast worden de relevante wet- en regelgeving en

de voorwaarden besproken waaraan sportvissers zich tijdens het vissen

moeten houden. Ook wordt toegelicht hoe een controle effectief kan

worden uitgevoerd en welke stappen een controleur kan nemen wanneer

sprake is van een overtreding.

Deze veldgids dient als naslagwerk en ondersteuning voor controleurs in

de praktijk, met als doel het bevorderen van een uniforme, professionele

en juridisch correcte controle langs de waterkant.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 4

2. HET DOEL VAN EEN CONTROLE

De controle is geen doel op zich, maar een middel om belangrijke doelen

binnen de hengelsport te realiseren. Een controleur draagt actief bij aan

het functioneren van de hengelsportvereniging, het behoud van natuur en

viswater, en het versterken van het imago van de sportvisserij. Hieronder

worden de belangrijkste doelen van controle uiteengezet:

Functioneren van de hengelsportvereniging

• Contributiegelden hengelsportvereniging (waarom zou je betalen

als je ook gratis kan vissen en toch niet gecontroleerd wordt?)

Binding en betrekken van leden

• Positief contactmoment biedt mogelijkheden (voor veel sportvissers

is een controle het eerste contactmoment met de hengelsportvereniging)

Bescherming en behoud visstand en viswater

• Zorg om viswater en de visstand (zonder controle kunnen vissers

ongestraft vis mee (blijven) nemen)

Imago van jouw HSV en de sportvisserij

• Maatschappelijke aanvaarding (bij handelingen met dieren is het

van belang dat er controle plaatsvindt)

• Controle door eigen sector (de sportvisserij controleert haar eigen

leden en dat kost de rest van de maatschappij niets)

De controleur is een ambassadeur van de hengelsportvereniging en de

sportvisserij en fungeert als aanspreekpunt aan de waterkant. Tijdens

controlerondes heeft de controleur voornamelijk contact met leden van de

eigen vereniging. Deze momenten bieden niet alleen gelegenheid voor het

uitvoeren van controles, maar geven de controleur ook de mogelijkheid

om signalen op te pikken. Leden maken namelijk regelmatig gebruik van

deze contactmomenten om bepaalde zorgen te delen over gedrag aan

de waterkant of om vragen te stellen over de hengelsportvereniging met

betrekking tot bijvoorbeeld de visstand of de visstekken.

Het is belangrijk dat de controleur deze signalen serieus neemt, vragen

zorgvuldig beantwoordt en blijk geeft van begrip. Een professionele en

respectvolle benadering draagt bij aan een positieve beeldvorming ten

aanzien van de hengelsport en versterkt de relatie met de leden van de

hengelsportvereniging.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 5

3. WETTELIJKE BASIS VOOR HET VISSEN IN DE

NEDERLANDSE BINNENWATEREN

Om een controle goed te kunnen uitvoeren is het van belang dat de controleur

op de hoogte is van de wettelijke basis om te mogen vissen in de

Nederlandse binnenwateren.

Volgens artikel 21 van de Visserijwet 1963 is het vissen in Nederlandse

binnenwateren uitsluitend toegestaan indien:

• De persoon in kwestie zelf visrechthebbende is (bijvoorbeeld als eigenaar

van het heerlijk visrecht, eigenaar van de grond onder het water,

of huurder van het visrecht), of;

• De persoon voorzien is van een schriftelijke toestemming van de visrechthebbende,

geldende voor de visserij, welke wordt uitgeoefend;

• De persoon, de rechthebbende op het visrecht of de houder van de

schriftelijke toestemming behulpzaam is bij het vissen met een vistuig,

dat niet door één persoon kan worden bediend;

• Het water binnen een afgesloten erf ligt en niet in verbinding staat met

ander water;

• De persoon de leeftijd onder 14 jaar heeft en:

• vist met één hengel, onder begeleiding van volwassene met de juiste

schriftelijke toestemming of;

• deelneemt aan een evenement van de visrechthebbende

De schriftelijke toestemming

Aangezien de meeste sportvissers geen visrechthebbende zijn, dienen zij

in het bezit te zijn van een schriftelijke toestemming. De Visserijwet 1963

stelt een aantal eisen aan de schriftelijke toestemming. Artikel 23 van de

Visserijwet 1963 geeft aan waaraan een schriftelijke toestemming om te

mogen vissen moet voldoen:

• De gegevens moeten zijn vastgelegd in duidelijk leesbaar en in niet

uitwisbaar schrift.

• De toestemming moet minimaal bevatten:

• Naam, voorletters en woonplaats van zowel de visrechthebbende

als de visser;

• Geboortedatum van de visser;

• Een duidelijke omschrijving van het water waarin gevist mag worden;

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 6

• Een omschrijving van de visserij waarvoor toestemming is

verleend (inclusief eventuele voorwaarden);

• De datum van uitgifte (dagtekening), de geldigheidsduur en de

kosten van de toestemming.

Indien deze gegevens correct zijn vermeld, is er sprake van een rechtsgeldige

schriftelijke toestemming. Sinds 1 januari 2015 mag deze toestemming

ook digitaal worden getoond tijdens een controle, mits de gegevens

door de visrechthebbende digitaal zijn verstrekt en op eerste vordering

van een opsporingsambtenaar kunnen worden getoond.

De schriftelijke toestemming bepaalt dus waar, wanneer, hoe en met

welke middelen er gevist mag worden. Via deze toestemming kan de

visrechthebbende aanvullende voorwaarden stellen aan de visserij. Hierbij

valt te denken aan:

• een limiet op het meenemen van bepaalde vissoorten;

• het hanteren van hogere minimummaten dan wettelijk vereist;

• een verbod op het gebruik van specifieke aassoorten.

Het is van belang dat sportvissers zich houden aan deze voorwaarden.

Een overtreding van de gestelde voorwaarden wordt juridisch beschouwd

als vissen zonder geldige schriftelijke toestemming. Dit is verboden op

grond van artikel 21, eerste lid, in samenhang met artikel 21, tweede lid,

onder de Visserijwet 1963. Immers dient er gevist te worden op grond van

de schriftelijke toestemming van de visrechthebbende, geldende voor de

visserij, welke wordt uitgeoefend.

Oefent een sportvisser een andere visserij uit dan waarvoor de schriftelijke

toestemming geldt, dan heeft de sportvisser daarvoor dus geen

toestemming. Voor controleurs is het daarom essentieel om niet alleen te

controleren op het bezit van een schriftelijke toestemming, maar ook op

de naleving van de bijbehorende voorwaarden.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 7

4. DE VERSCHILLENDE SCHRIFTELIJKE TOESTEMMINGEN

Sportvissers mogen meestal dus uitsluitend vissen met een geldige

schriftelijke toestemming van de visrechthebbende, zoals vastgelegd

in de Visserijwet 1963. Voor controleurs is het van groot belang om te

weten welke vormen van schriftelijke toestemming er bestaan, hoe deze

eruitzien en onder welke voorwaarden ze geldig zijn.

In dit onderdeel worden de verschillende typen schriftelijke toestemmingen

overzichtelijk uiteengezet. De nadruk ligt op de VISpas, die als uniforme

schriftelijke toestemming het meest voorkomt. Daarnaast worden ook

andere varianten behandeld, zoals de Kleine VISpas, de JeugdVISpas,

de Online Jeugdvergunning,, voorlopige toestemmingen, de MeeVIStoestemming

en dag- en weekvergunningen. Tot slot worden de aanvullende

Derde Hengeltoestemming - en NachtVIStoestemming besproken.

Deze toelichting helpt controleurs om in de praktijk snel en correct te

beoordelen of een sportvisser beschikt over een geldige toestemming en

of deze wordt gebruikt binnen geldende voorwaarden.

De VISpas als uniforme schriftelijke toestemming

Schriftelijke toestemmingen zijn er in verschillende varianten. De meest

voorkomende schriftelijke toestemming die de controleur bij een controle

zal aantreffen is de VISpas. De VISpas is een uniforme schriftelijke toestemming

die wordt uitgegeven door de bij de Sportvisunie aangesloten

hengelsportverenigingen in samenwerking met de Sportvisunie.

De VISpas vormt samen met de Gezamenlijke Lijst van Nederlandse VISwateren

een schriftelijke toestemming die aan de wettelijke vereisten van

de Visserijwet 1963 voldoet. De VISpas bevat onder andere de personalia

van de betreffende sportvisser en de Gezamenlijke Lijst van Nederlandse

VISwateren bevat de wateren waarin gevist mag worden en de daarbij behorende

voorwaarden en wettelijke regels. De combinatie van de VISpas

en digitale versie van de Gezamenlijke Lijst van Nederlandse VISwateren,

te weten: de VISplanner(app) of visplanner.nl geldt eveneens als een

geldige schriftelijke toestemming. De VISpas is te bestellen op

vispas.nl.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 8

De fysieke VISpas is ook in digitale vorm beschikbaar via de app en

mijnsportvisserij.nl. en geldt dan samen met de Gezamenlijke Lijst

van Nederlandse VISwateren en/of de VISplanner(app) ook als geldige

schriftelijke toesteming.

De VISpashouder mag- tenzij anders aangegeven- over het algemeen

vissen met maximaal twee hengels, alle wettelijk toegestane aassoorten

en volgens bij de VISpas behorende voorwaarden. De VISpas is één

kalenderjaar geldig. De bij de VISpas behorende voorwaarden zullen later

in deze gids worden besproken.

Overige schriftelijke toestemmingen

Kleine VISpas

Voor sportvissers die geen lid willen zijn van een aangesloten hengelsportvereniging,

wordt de Kleine VISpas uitgegeven. Deze toestemming

biedt de mogelijkheid om enkel overdag te vissen, met één hengel,

voorzien van één enkeltandige haak en met aangewezen aassoorten

in een beperkt aantal wateren. Alle gevangen vis dient direct levend en

onbeschadigd in hetzelfde water te worden teruggezet. De Kleine VISpas

vormt samen met de Kleine Lijst van VISwateren en/of de VISplanner

(app) de wettelijk vereiste schriftelijke toestemming voor die wateren die

in de Kleine Lijst van VISwateren zijn genoemd.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 9

De Kleine VISpas is online aan te vragen via vispas.nl. Na aanvraag

ontvangt de sportvisser direct een Tijdelijke Kleine VISpas in PDF-formaat

per e-mail of op mijnsportvisserij.nl. Deze vormt, in combinatie met

de VISplanner(app), een geldige schriftelijke toestemming om direct te

mogen vissen. De PDF kan worden geprint of digitaal getoond op een

smartphone. Omdat deze toestemming digitaal is verstrekt, mag zij ook

digitaal worden getoond bij controle. Binnen drie weken ontvangt de

sportvisser de fysieke Kleine VISpas in de brievenbus.

Let op: bovenstaande geldt niet voor de fysieke Kleine VISpas. Fysiek

ontvangen documenten moeten bij een controle ook fysiek door de

sportvisser getoond worden. Deze documenten moeten volledig en naar

waarheid worden ingevuld.

Jeugdtoestemmingen (tot 14 jaar)

Voor jeugdige sportvissers tot 14 jaar bieden veel hengelsportverenigingen

een gratis (online) jeugdvergunning aan. Hiermee mag worden

gevist met één hengel en aangewezen aassoorten in een beperkt aantal

wateren.

Voor jeugdleden die willen vissen met twee hengels, alle toegestane aassoorten

en in een groter aantal viswateren, is er de JeugdVISpas. Deze

biedt dezelfde mogelijkheden als de reguliere VISpas en is verkrijgbaar via

vispas.nl of bij verkooppunten van aangesloten hengelsportverenigingen.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 10

Uitzondering: Jeugd onder begeleiding

Volgens artikel 21, lid 2, onderdeel c van de Visserijwet 1963 geldt een uitzondering

voor jeugd onder begeleiding. In de volgende gevallen is geen

VISpas of andere schriftelijke toestemming vereist:

• De jeugdige vist onder begeleiding van een volwassene die beschikt

over een geldige schriftelijke toestemming;

• De jeugdige neemt deel aan een door de visrechthebbende georganiseerd

evenement.

Let op: jeugd onder begeleiding mag onder dezelfde voorwaarden vissen

als de begeleider, maar slechts met één hengel.

Voorlopige of tijdelijke schriftelijke toestemmingen

Voor sportvissers die direct willen vissen na aanschaf van een VISpas,

JeugdVISpas of Kleine VISpas, bestaat de mogelijkheid om gebruik te

maken van een voorlopige schriftelijke toestemming. Deze voorlopige toestemming

wordt aangeduid als het Voorlopig Bewijs van Lidmaatschap.

Daarnaast bestaat de mogelijkheid tot het aanschaffen van de Extra VISpas

ten aanzien van water dat niet of slechts ten dele landelijk is gedeeld

door een specifieke hengelsportvereniging.

Online aanvraag

Via de Online VISpas Bestelmodule (vispas.nl) kan het Voorlopig

Bewijs van Lidmaatschap digitaal worden aangevraagd. Na betaling

ontvangt de sportvisser direct een tijdelijke VISpas in PDF-formaat

per e-mail. Deze is één maand geldig en vormt, in combinatie met de

VISplanner(app), een rechtsgeldige schriftelijke toestemming om direct

te mogen vissen. De definitieve VISpas wordt binnen tien werkdagen per

post toegezonden.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 11

Aanvraag via hengelsportverenigingen en winkels

De tijdelijke VISpas en JeugdVISpas zijn ook verkrijgbaar bij hengelsportverenigingen

en bij grotere hengelsportwinkels. Het aanvraagformulier

bestaat uit twee delen:

• Het bovenste deel fungeert als het fysieke Voorlopig Bewijs van Lidmaatschap.

• Het onderste deel fungeert als aanvraag definitief lidmaatschap en

moet naar de Sportvisunie gestuurd worden.

• Na ontvangst van het formulier wordt de definitieve VISpas binnen

veertien werkdagen toegezonden.

MeeVIStoestemming

De MeeVIStoestemming is een schriftelijke toestemming waarmee één

persoon gratis één dag mag meevissen met een VISpashouder onder

dezelfde voorwaarden als die VISpashouder. Daarnaast gelden er voor

degene met een MeeVIStoestemming de volgende aanvullende voorwaarden:

• Uitsluitend geldig in alle landelijk gedeelde wateren, die zijn opgenomen

in de Gezamenlijke Lijst van Nederlandse VISwateren.

• Alle vis moet direct levend en onbeschadigd in hetzelfde water te

worden teruggezet.

• Er mag alleen worden gevist tussen 1 uur voor zonsopkomst en 2 uur

na zonsondergang met maximaal 2 hengels.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 12

De MeeVIStoestemming is beschikbaar via mijnsportvisserij.nl en

vormt, in combinatie met de VISplanner een geldige schriftelijke toestemming.

Dag en weektoestemmingen

Naast de MeeVIStoestemming, waarmee VISpashouders jaarlijks drie

personen één dag mogen laten meevissen, bestaan er ook dag- en

weektoestemmingen. Deze toestemmingen zijn bedoeld om groepen

beginnende sportvissers op een laagdrempelige manier kennis te laten

maken met de hengelsport.

Hengelsportverenigingen kunnen een dag- of weektoestemming uitgeven

voor hun eigen viswateren. Met deze schriftelijke toestemming mogen

sportvissers vissen onder de voorwaarden die door de betreffende

vereniging zijn vastgesteld. In dit geval is een VISpas of Kleine VISpas niet

vereist. Daarnaast geeft de Sportvisunie ook dagtoestemming uit die via

de website van de Sportvisunie zijn te bestellen. Met deze schriftelijke

toestemming mogen sportvissers, volgens de daarin opgenomen voorwaarden,

vissen op wateren van de Sportvisunie.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 13

Let op: Niet alle hengelsportverenigingen bieden dag- of weektoestemmingen

aan. Het is daarom raadzaam voor sportvissers om vooraf

contact op te nemen met de betreffende vereniging om te verifiëren of

deze mogelijkheid wordt aangeboden.

(Aanvullende) Derde Hengeltoestemming en

Nachtvistoestemming

In Nederland mag in een aantal wateren het hele jaar door ’s nachts

worden gevist. Hiervoor is, naast de VISpas, De landelijke NachtVIStoestemming

vereist. Wil je met drie hengels vissen, dan is bovendien in de

meeste gevallen de Derde Hengeltoestemming vereist.

VISpashouders mogen over het algemeen met maximaal twee hengels

vissen. Voor het gebruik van een derde hengel is dus doorgaans een

aanvullende toestemming van de visrechthebbende vereist.

Op wateren die zijn opgenomen in de Gezamenlijke Lijst van Nederlandse

VISwateren of worden weergegeven in de VISplanner, is het gebruik van

een derde hengel uitsluitend toegestaan als het betreffende water is gemarkeerd

met het daarvoor geldende symbool én de sportvisser beschikt

over de landelijke Derde Hengeltoestemming.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 14

Deze toestemming is een hologramsticker met het derde-hengel-

symbool en jaartal dat op de achterzijde van de VISpas geplakt dient

te worden. De Derde Hengeltoestemming is het gehele jaar geldig en

strikt persoonsgebonden.

Ook de NachtVIStoestemming bestaat uit een hologramsticker die op de

achterzijde van de VISpas moet worden geplakt. In geval een sportvisser

zowel een NachtVIStoestemming als een Derde Hengeltoestemmingen

heeft aangeschaft krijgt hij een combinatiehologramsticker. Nachtvissen

is toegestaan in alle wateren met het symbool in de Gezamenlijke Lijst

van Nederlandse VISwateren en/of de VISplanner(app). Onder ‘nachtvissen’

wordt verstaan: het vissen van twee uur na zonsondergang tot één

uur voor zonsopkomst.

Let op: hengelsportverenigingen blijven zelf bevoegd om te bepalen of

en onder welke voorwaarden er ’s-Nachts of met drie hengels gevist

mag worden. Dat betekent dat er lokaal misschien helemaal niet met

drie hengels gevist mag worden of dat alle leden van de vereniging ook

automatisch mogen nachtvissen op hun viswater.

Let op: ook in natuurgebieden en recreatieterreinen kunnen afwijkende

regels gelden!

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 15

5. RELEVANTE WET- EN REGELGEVING

Naast het controleren van de juistheid van de schriftelijke toestemmingen

is het voor controleurs van groot belang om te beschikken over kennis van

de relevante wet- en regelgeving binnen de sportvisserij. Een volledige

controle omvat namelijk niet alleen het vaststellen of iemand mag vissen,

maar ook of dit gebeurt volgens de geldende regels, voorwaarden en

gedragsregels.

In dit onderdeel van de gids worden de belangrijkste wettelijke bepalingen

en voorschriften toegelicht, waaronder de relevante bepalingen uit de

Visserijwet 1963 en aanvullende regelgeving. Deze kennis stelt de controleur

in staat om de controle zorgvuldig en correct uit te voeren en de

sportvisser- waar nodig- te wijzen op deze wet- en regelgeving.

5.1 Basisbegrippen uit de Visserijwet 1963

Artikel 1 van de Visserijwet definieert de begrippen vis, vissen en de

door sportvissers gebruikte vistuigen hengel en peur:

Vis

Onder “vis” wordt verstaan:

a. Vissen van door de Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit

aangewezen soorten, inclusief delen van deze vissen;

b. Schaal- en schelpdieren van aangewezen soorten, inclusief delen van

deze dieren, alsmede zeesterren en zee- of koraalmos;

c. Kuit en broed van de onder a bedoelde vissen;

d. Broed en zaad van de onder b bedoelde schaal- en schelpdieren.

Toelichting: Niet in de regeling opgenomen vissoorten zijn geen vis in de

zin van de Visserijwet 1963.

Vissen

Onder “vissen” wordt verstaan:

a. Het te water brengen, te water hebben, lichten of ophalen van vistuigen,

alsmede elke andere poging om vis uit het water te bemachtigen;

b. Het uitzetten en uitzaaien van vis zoals hierboven omschreven.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 16

Hengel

Een “hengel” is een vistuig dat bestaat uit:

• Een roede (al dan niet met opwindmechanisme),

• Een lijn of snoer (al dan niet met dobbers),

• En maximaal drie haken (een-, twee- of drietandig).

Peur

Een “peur” is een vistuig dat bestaat uit:

• Een lijn of snoer (al dan niet verbonden aan een roede),

• Zonder haak of haken,

• Waaraan een hoeveelheid wormen is bevestigd.

5.2 Wettelijke bescherming vissoorten

Gesloten tijd aassoorten

Op grond van artikel 6 van het Reglement voor de binnenvisserij 1985, in

samenhang met de Visserijwet 1963 en artikel 61 van de Uitvoeringsregeling

visserij, geldt er jaarlijks een wettelijke gesloten tijd voor het gebruik

van bepaalde aassoorten in het Nederlandse binnenwater.

In het tijdvak van 1 april tot de laatste zaterdag van mei is het verboden te

vissen met de hengel geaasd met:

• een stukje vis (ongeacht hoe groot)

• een dood visje

• slachtproducten

• alle soorten kunstaas, met uitzondering van kunstvliegen kleiner dan

2,5 cm.

Deze bepalingen gelden niet voor het vissen in de wateren van Walcheren,

Schouwen-Duiveland, Tholen en Noord-Beveland, in het kanaal

van Zuid-Beveland, in de Haven van Goes, in het Veerse Meer en het

Grevelingenmeer en in de met die meren in open gemeenschap staande

inhammen, kreken, spranken, killen en gaten. Voor het IJsselmeer geldt

een gesloten tijd van aassoorten van 16 maart tot 1 juli.

Gesloten Tijd voor Vissoorten

Op grond van artikel 5c van de Uitvoeringsregeling visserij, in samenhang

met artikel 2a, tweede lid van de Visserijwet 1963 en artikel 2 van het

Reglement minimummaten en gesloten tijden 1985, gelden voor diverse

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 17

vissoorten wettelijke gesloten tijden. Deze bepalingen zijn bedoeld om

kwetsbare vissoorten te beschermen tijdens de paaitijd en gelden voor

zowel sportvissers als beroepsvissers.

Voor vissoorten waarvoor een gesloten tijd geldt, is het volgende van

toepassing:

• Het is verboden deze vissoorten in de betreffende periode voorhanden

te hebben.

• Indien zij toch worden gevangen, moeten zij onmiddellijk, onbeschadigd

en levend worden teruggezet in hetzelfde water.

Overzicht Gesloten Tijd per Vissoort

Let op: voor aal/paling en karper geldt op basis van de voorwaarden bij

het gebruik van de VISpas een algehele terugzetverplichting.

* Het is toegestaan (m.u.v. het IJsselmeer) om ondermaatse baars levend

voorhanden te hebben op voorwaarde dat deze vis wordt bewaard in een

leefnet of emmer en levend wordt teruggezet in hetzelfde water.

Minimummaten voor Vissoorten

Op grond van artikel 2a van de Visserijwet 1963, in combinatie met artikel

1 van het Reglement minimummaten en gesloten tijden 1985, heeft de

Minister de bevoegdheid om minimummaten vast te stellen voor bepaalde

vissoorten. De vissoorten waarvoor een minimummaat geldt, zijn opgenomen

in artikel 5b van de Uitvoeringsregeling visserij. Deze bepalingen zijn

bedoeld om jonge vis te beschermen en overbevissing tegen te gaan.

snoek

snoekbaars en baars

barbeel, kopvoorn, winde

rivierprik

beekforel

zeeforel, zalm, elft, fint,

kwabaal, serpeling, sneep,

vlagzalm, zeeprik, meerval

1 maart tot en met de laatste zaterdag in mei

1 april tot en met de laatste zaterdag in mei

1 april tot en met 31 mei

1 november tot en met 31 januari én 1 maart

tot en met 30 april

1 oktober tot en met 31 maart

Gehele jaar gesloten

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 18

Overzicht Minimumlengtes

Vissoort Minimummaat

Baars* 22 cm.

Barbeel 30 cm.

Blauwe leng 70 cm.

Bot 20 cm.

Beekforel 25 cm.

Haring 20 cm.

Heek 27 cm.

Horsmakreel 15 cm.

Kabeljauw 35 cm.

Kopvoorn 30 cm.

Leng 63 cm.

Makreel 30 cm.

Rivierprik 20 cm.

Sardine 11 cm.

Schartong 20 cm.

Schelvis 30 cm.

Schol 27 cm.

Snoek 45 cm.

Snoekbaars 42 cm.

Tong 24 cm.

Wijting 27 cm.

Witte koolvis (pollak) 30 cm.

Zeebaars 42 cm.

Zeelt 25 cm.

Zwarte koolvis 35 cm.

Ansjovis 12 cm.

Noordzeekreeft 85 mm (kopborststuk)

Noordzeekrab 115 mm (kopborststuk)

Kopborststuk: Uiteinde staart tot uiteinde ogen(exclusief voelsprieten)

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 19

Het is toegestaan (m.u.v. het IJsselmeer) om ondermaatse baars

levend voorhanden te hebben op voorwaarde dat deze vis wordt bewaard

in een leefnet of emmer en levend wordt teruggezet in hetzelfde water.

Het aantal dode baarzen onder de minimummaat dat iemand als aas

in bezit mag hebben (m.u.v. IJsselmeer) is vastgesteld op maximaal 20

stuks.

Uitzetten van vis zonder toestemming – Visserijwet 1963

Op grond van artikel 17 lid 1 van de Visserijwet 1963 is het verboden om

vis uit te zetten in water waarop een ander het visrecht heeft, tenzij men

beschikt over een schriftelijke toestemming van de visrechthebbende.

Dit verbod geldt voor zowel:

• aangewezen vissoorten als bedoeld in artikel 1 lid 2 van de Visserijwet,

én

• niet-aangewezen soorten vis, schaal- en schelpdieren, kuit, broed en

zaad.

Wettelijke terugzetplicht beschermde vissoorten onder de

Omgevingswet

Op grond van artikel 11.46 en 11.54 van het Besluit activiteiten leefomgeving

(Bal), behorend bij de Omgevingswet, is het verboden om zonder

vergunning opzettelijk de volgende vissen te vangen verstoren of doden:

Europese steur, beekdonderpad, beekprik, elrits, gestippelde alver, grote

modderkruiper, houting, kwabaal, aal/paling, zalm, zeeforel, zeeprik,

Europese meerval, fint, elft, beekforel, Deense houting, serpeling, sneep

en vlagzalm.

Bij vangst moeten deze vissen onmiddellijk, onbeschadigd en levend

worden teruggezet in hetzelfde water. Deze verplichting is gericht op het

behoud van kwetsbare en zeldzame vissoorten en vloeit voort uit zowel

nationale als internationale beschermingsregimes.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 20

Verbod op het gebruik van levend aas – Wet dieren

Op grond van artikel 1.18 van het Besluit houders van dieren, voortvloeiend

uit de Wet dieren, is het verboden om levende gewervelde dieren als aas

te gebruiken bij de binnen- en kustvisserij.

Dit verbod geldt voor:

• Levende vissen

• Amfibieën

• Reptielen

• Vogels of zoogdieren.

Vissen met levende maden, wormen, muggenlarven e.d. is wel toegestaan.

Visstroperij – Wet op de economische delicten

Hoewel visstroperij geen afzonderlijk strafbaar feit is onder de Visserijwet

1963, wordt het juridisch gekwalificeerd als illegale visserij met het oogmerk

om vis mee te nemen. Dit gedrag is strafbaar gesteld op grond van

de Wet op de economische delicten (WED) en verschillende artikelen van

de Visserijwet, afhankelijk van de gedraging. Overtreding van visserijregels

met economisch oogmerk, zoals het illegaal onttrekken van vis aan

viswateren, kan leiden tot strafrechtelijke vervolging.

Melden van visstroperij en illegale visserij

Sportvissers spelen een cruciale rol in het signaleren van visstroperij.

Verdachte situaties op of nabij het water kunnen 24/7 gemeld

worden via het landelijke meldpunt:

meldvisstroperij.nl

Urgente of strafbare situaties kunnen ook gemeld worden bij:

Politie: 0900-8844

Levensbedreigende situaties: bel direct 112

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 21

5.3 Overige wetgeving

Nachtvissen – Artikel 7 Reglement voor de binnenvisserij 1985

Nachtvissen is in beginsel toegestaan op de meeste binnenwateren,

behalve op wateren die door de Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit

zijn uitgesloten van nachtvisserij. Deze uitzonderingen zijn

opgenomen in Bijlage 2 van de Uitvoeringsregeling Visserij.

Onder nachtvissen wordt verstaan: het vissen vanaf twee uur na zonsondergang

tot één uur vóór zonsopkomst.

Let op: In natuurgebieden en op recreatieterreinen kunnen aanvullende of

afwijkende regels gelden. De sportvisser dient altijd de lokale bepalingen

en voorwaarden van de visrechthebbende te raadplegen.

Gebruik van beroepsvistuigen – Artikel 7a Reglement voor de

binnenvisserij 1985

Het vissen met beroepsvistuigen (alle andere toegestane vistuigen dan

de peur, hengel en schepnet) is uitsluitend toegestaan indien aan drie

voorwaarden wordt voldaan:

1. De visser beschikt over het visrecht of een schriftelijke toestemming

van de visrechthebbende;

2. Er wordt voldaan aan de voorwaarden van de Minister van Economische

Zaken zoals vastgelegd in artikel 7a van het Reglement voor de

binnenvisserij;

3. De visserij vindt plaats op minimaal 250 hectare viswater én levert een

bruto jaaromzet van ten minste € 8.500 op.

Deze regeling is bedoeld om het gebruik van beroepsvistuigen te beperken

tot daadwerkelijke beroepsmatige visserij.

Ontheffing van deze voorwaarden is mogelijk voor organisaties die

beroepsvistuigen inzetten voor wetenschappelijk onderzoek of monitoring

van viswateren. Hiervoor dient een gemotiveerd verzoek te worden

ingediend bij de bevoegde instantie.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 22

Voorhanden hebben van een verboden vistuig- artikel 10 van het

Reglement voor de binnenvisserij 1985

Op grond van artikel 10 van het Reglement voor de binnenvisserij 1985 is

het verboden om op of in de nabijheid van enig binnenwater één of meer

vistuigen voorhanden te hebben indien:

1. het gebruik daarvan in het betrokken water bij of krachtens de artikelen

2 tot en met 9 van dit reglement verboden is;

2. men niet bevoegd (geen beroepsvisser) is om daarmee te vissen; of

3. men niet gerechtigd (geen benodigde toestemming) is om daarmee in

het betreffende water te vissen.

Artikel 10 van het Reglement voor de binnenvisserij 1985 is gebaseerd op

artikel 16, eerste lid, van de Visserijwet 1963. Het overtreden van regels

die hieruit voortkomen, is strafbaar volgens artikel 1a, onderdeel 30, van

de Wet op de economische delicten.

Uitzondering

Volgens het tweede lid van artikel 10 van het Reglement voor de binnenvisserij

1985 geldt het verbod niet indien het vistuig zodanig is verpakt of

zich in een zodanige toestand bevindt dat direct gebruik daarvan niet mogelijk

is. Dit is bijvoorbeeld het geval wanneer een hengel is opgeborgen

in een beschermende hoes of wanneer de haak ontbreekt. In dat laatste

geval is er ook geen sprake meer van een “hengel” in de zin van artikel 1

van de Visserijwet 1963.

Gebruik van een katapult bij het voeren

Het gebruik van een katapult voor het voeren van vis is in Nederland niet

expliciet geregeld in de Visserijwet 1963 of de bijbehorende uitvoeringsregelingen.

Echter, het gebruik van een katapult kan onder omstandigheden

in strijd zijn met de Wet wapens en munitie. Afhankelijk van het type en de

kracht van de katapult.

Een katapult valt onder Categorie I van de Wet wapens en munitie wanneer

deze:

• geschikt is om projectielen af te schieten met gevaar voor personen of

goederen, en

• niet duidelijk herkenbaar is als speelgoed.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 23

Volgens artikel 2, eerste lid, onder 6°, van de Wet wapens en munitie zijn

katapulten die krachtig genoeg zijn om bijvoorbeeld knikkers, bouten of

metalen kogels af te schieten, verboden wapens. Het bezit, dragen of

gebruiken van dergelijke katapulten is strafbaar en kan leiden tot inbeslagname

en vervolging.

Speelgoedkatapulten zijn niet verboden, mits:

• ze duidelijk als speelgoed herkenbaar zijn;

• ze geen gevaar opleveren voor de openbare orde of veiligheid.

5.4 Sportvisserij in visserijzone, kustwateren en zeegebied

Sportvissers vissen ook in zee en daar gelden andere regels dan in de

binnenwateren. Over het algemeen geldt dat de regels voor de zeesportvisserij

eenvoudiger zijn. Belangrijk is te weten dat in de Visserijwet 1963

drie verschillende zeevisgebieden worden onderscheiden: ‘visserijzone’,

‘kustwateren’ en ‘zeegebied’. Er gelden in deze gebieden verschillende

regels. In de visserijzone, de kustwateren en het zeegebied heb je voor

het vissen met hengels geen toestemming van de visrechthebbende of

een vergunning nodig.

Kustwateren

Tot de kustwateren behoren: de Waddenzee, het Nederlandse deel van

Dollard en Eems, de Maasmond, de Nieuwe Waterweg tot de lijn van het

oostelijke havenhoofd van Maassluis naar het groene geleidelicht no.

14, het Calandkanaal en open havens tot de meest zeewaarts gelegen

waterkering, het Beerkanaal met open havens, het Zeegat van Goeree,

het Brouwerhavensegat, de Oosterschelde en de Westerschelde, de hieraan

gelegen open havens en de met al deze wateren in open verbinding

staande wateren inclusief het kanaal door Zuid-Beveland.

NB: De zee langs de Noord- en Zuid-Hollandse stranden en boven

de Waddeneilanden

noemen we vrijwel altijd kust, maar is volgens de

Visserijwet geen ‘kustwater’. In de kustwateren geldt de beperking van

(maximaal) twee hengels met maximaal drie haken per hengel.

Zeegebied

Met het zeegebied worden, in tegenstelling tot wat men zou denken,

slechts enkele beperkte wateroppervlakten bedoeld: de havens van

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 24

IJmuiden (incl. binnenzijde pieren) en de toeleidingskanalen naar het

Noordzeekanaal, het Uitwateringskanaal te Katwijk en de havens van

Scheveningen tot de meest zeewaarts gelegen waterkeringen. In het

Zeegebied mag met maximaal drie haken aan een hengel worden gevist.

Visserijzone

Met de visserijzone wordt de Noordzee langs de Nederlandse kust, aansluitend

op het zeegebied en de kustwateren, aangeduid. De visserijzone

is eigenlijk wat in de volksmond ‘zee’ wordt genoemd. In de visserijzone

gelden geen restricties wat betreft het aantal hengels en haken waarmee

je vist.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 25

Visserijzone, kustwateren en zeegebied

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 26

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 27

Minimummaten zeevissoorten en bag limit

Voor de zeevisserij gelden dezelfde minimummaten als voor de visserij

in de binnenwateren. Voor kabeljauw geldt dat je maximaal 25 vissen of

20 kg in bezit mag hebben. Aangezien de regels wat betreft de zeebaars

Europees geregeld worden en soms meerdere keren per jaar wijzigen kun

je de recentste regels het best op rvo.nl/onderwerpen/zeebaars

raadplegen. Het is overigens verboden om zeebaars, kabeljauw en andere

vissoorten waar een minimummaat voor geldt aan het water bij zich te

hebben, die ontdaan zijn van de kop of gefileerd zijn, waardoor de lengte

en soort niet meer te controleren valt.

Voor aal/paling, zalm, zeeforel, houting, Europese steur, zeeprik, fint

en elft geldt een terugzetplicht!

Voor sportvissers op zee geldt een aparte gedragscode, te

vinden via: sportvisunie.nl

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 28

6. ALGEMENE VOORWAARDEN

Vissen is niet zomaar voor iedereen toegestaan. Wie wil vissen in Nederlands

binnenwater dient -zoals eerder uiteengezet is- in de meeste

gevallen te beschikken over een schriftelijke toestemming van de visrechthebbende.

De (digitale) VISpas vormt samen met de Gezamenlijke

Lijst van Nederlandse VISwateren of de VISplanner (app) de benodigde

schriftelijke toestemming. De uitgever van de schriftelijke toestemming en

de visrechthebbende kunnen bepalen onder welke voorwaarden er gevist

mag worden. De houder van de VISpas dient zich bij het vissen te houden

aan de hierna genoemde voorwaarden en de wettelijke regels. Het niet in

acht nemen van de voorwaarden en wettelijke regels betekent dat men

wordt geacht zonder schriftelijke toestemming (vergunning) te vissen en

in overtreding is op de Visserijwet 1963. Daarnaast is het van belang dat

de houder van de VISpas goed de lokale voorwaarden raadpleegt, omdat

deze aanvullende of andere verplichtingen kunnen bevatten.

Voor controleurs is het daarom essentieel om niet alleen de wet te

kennen, maar ook de geldende voorwaarden te kunnen raadplegen.

Deze voorwaarden kunnen per water verschillen en bevatten bepalingen

over onder andere het meenemen van vis, nachtvissen, het vissen met

meer dan twee hengels en het gebruik van schuilmiddelen. Hieronder

worden de voorwaarden in het blauw aangegeven met een toelichting in

het groen. De toelichting kan gebruikt worden door de controleur om de

voorwaarden te verduidelijken en de achterliggende reden om tot deze

regel te komen toe te lichten.

Algemeen

1. De sportvisser (houder van de VISpas of andere geldige toestemming)

dient op de hoogte te zijn van de voorwaarden en regels die gelden

bij het uitoefenen van de visserij. Bij overtreding van de betreffende

voorwaarden of regelgeving wordt de visser geacht te hebben gevist

zonder geldige schriftelijke toestemming.

Op grond van artikel 21 Visserijwet dient de sportvisser in de meeste

gevallen te beschikken over een schriftelijke toestemming van de

visrechthebbende om te mogen vissen. In de schriftelijke toestemming

moet ook aangegeven worden onder welke voorwaarden gevist mag

worden. Vist een sportvisser buiten deze voorwaarden om, dan heeft

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 29

hij dus niet de juiste schriftelijke toestemming om te vissen zoals hij

vist. Hij wort dan geacht zonder schriftelijke toestemming te vissen.

Om die reden is het altijd van belang om goed op de hoogte te zijn van

de regels en voorwaarden.

2. De sportvisser dient zijn VISpas met Gezamenlijke Lijst van Nederlandse

VISwateren of de VISplanner(app) of andere geldige toestemming

bij zich te hebben tijdens het vissen. Toestemmingen of onderdelen

hiervan zoals de VISplanner(app) die digitaal ontvangen zijn, mogen

digitaal getoond worden. Fysiek ontvangen documenten moeten bij

een controle ook fysiek door de sportvisser getoond worden. Deze

documenten moeten volledig en naar waarheid worden ingevuld.

Wettelijk is bepaald dat een schriftelijke toestemming altijd fysiek moet

kunnen worden getoond door de sportvisser, tenzij de visrechthebbende

de toestemming (gedeeltelijk) digitaal aan de sportvisser ter

beschikking heeft gesteld.

Vistuig en aas

Een VISpas geeft jou toestemming om met de hengel en bepaalde aassoorten

te vissen. Let op het aantal hengels dat je mag gebruiken en de

soorten aas die zijn toegestaan.

3. De houder van een geldige VISpas mag, tenzij anders aangegeven,

vissen met maximaal twee hengels (welke ten hoogste mogen zijn

voorzien van drie stuks één-, twee- of drietandige haken). Deze hengels

mogen uitsluitend zijn beaasd met wettelijk toegestane aassoorten.

Het gebruik van een schepnet is slechts toegestaan om met de hengel

gehaakte vissen te scheppen en eventueel daarna terug te zetten. Het

gebruik van andere vistuigen is niet toegestaan. De houder van een

geldige VISpas mag naast het maximaal aantal toegestane hengels,

drie topsets voor gebruik gereed hebben.

Het aantal hengels is begrensd om overbevissing te voorkomen.

Bovendien wordt hiermee gewaarborgd dat er voldoende ruimte is

aan de waterkant voor meerdere vissers en dat niet één visser een

bepaald water volledig kan afdekken. De Visserijwet verbiedt het

gebruik van een schepnet voor sportvissers als vistuig om direct mee

te vissen. Het schepnet mag wel gebruikt worden om vis te landen of

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 30

terug te zetten. Bovendien is het voor sportvissers uitsluitend toegestaan

de hengel te gebruiken. Andere vistuigen zijn voorbehouden aan

geregistreerd beroepsvissers.

Na wijziging van de voorwaarden is het ook toegestaan om naast

de gebruikte hengels, verschillende topsets gereed te hebben. Veel

witvissers gebruiken verschillende topsets tijdens een vissessie en om

snel te kunnen wisselen is het praktisch om deze gereed te hebben

naast de gebruikte hengels. Volgens de Visserijwet wordt een topset

ook als hengel aangemerkt. Door deze voorwaarde kan een houder

van een VISpas met één hengel vissen en in totaal vier topsets (één

hengel en dus drie topsets) bij zich gereed hebben. In geval van een

geldige Derde Hengeltoestemming of andere geldige mogelijkheid om

met drie hengels te vissen mag de sportvisser met één hengel vissen

en vijf topsets gereed hebben.

4. In wateren waar achter staat mag men, indien men in het bezit is

van de Derde Hengeltoestemming, met drie hengels vissen. De Derde

Hengeltoestemming dient achter op een geldige VISpas te worden

geplakt.

5. Bij het vissen met twee of meer hengels is het niet toegestaan de

afstand tussen de buitenste hengels meer dan 10 meter te laten

bedragen. Houd rekening met anderen door niet te ver weg en zoveel

mogelijk haaks uit de oever te vissen.

Met deze regel wordt voorkomen dat een enkele sportvissers een

groot deel van de waterkant “reserveert”. Bovendien is het moeilijker

om de hengels goed in de gaten te houden als deze ver uit elkaar

staan. Zeker in situaties met veel scheepvaart of gretige watervogels,

kan dit tot onwenselijke situaties leiden.

6. Het is niet toegestaan om een beaasde hengel onbeheerd te laten of

zodanig te vissen dat het aannemelijk is dat (water)vogels of andere

dieren dan vissen het aas kunnen grijpen.

Bij het onbeheerd laten van beaasde hengels bestaat de kans dat een

vis of ander dier het grijpt en visser hier te laat op reageert. Bovendien

kan dit voor overlast en schade zorgen bij andere gebruikers. Ook

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 31

maakt een onbeheerde hengel controle lastig. Er is sprake van een

onbeheerde hengel als de visser de hengel niet goed kan waarnemen

en niet snel kan ingrijpen. Het verschilt per manier van vissen en de

locatie wat toelaatbaar is. Bij het vissen met vrijloopsystemen met

beetverklikker kan een afstand van 25 meter acceptabel zijn, maar dat

is het niet als er een hengel met een drijvende broodkorst in een druk

stadswater wordt neergelegd. Het is niet volledig uit te sluiten dat een

watervogel een keer het aas grijpt, maar er zijn wel situaties waarin de

kans groot is dat dit gebeurt. Denk bijvoorbeeld aan het vissen met

een drijvende broodkorst vlakbij een groep eenden.

7. Het is tijdens de gesloten tijd voor aassoorten (1 april tot laatste

zaterdag van mei) niet toegestaan om zo te vissen dat de vangst van

snoekbaars aannemelijk is. Denk hierbij aan het actief vissen met een

dropshotmontage of een jigkop beaasd met wormen.

De meeste sportvissers zijn bekend met de wettelijke gesloten tijd

voor kunstaas. Deze gesloten tijd is ingegeven door de bescherming

van de snoekbaars en andere roofvis waaronder baars en snoek. Deze

vissen moeten niet alleen worden teruggezet, maar het is nadrukkelijk

de bedoeling dat ze niet worden gevangen. Met name de snoekbaars

is kwetsbaar, omdat deze nesten maakt en beschermt tegen

rovers zoals grondels en kreeften. De afgelopen jaren zijn er gevallen

geweest waarin bepaalde montages werden gebruikt waarmee geprobeerd

werd de gesloten tijd te omzeilen en zo toch snoekbaars te

vangen. Dit is onwenselijk, omdat de bescherming die wordt geboden

wordt ondermijnd. Bovenstaande bepaling verbiedt dergelijke montages.

Het vissen op meerval met een bundel wormen is wel toegestaan

en valt niet onder dit verbod. Hetzelfde geldt voor de (statische)

visserij op witvis.

8. Het is niet toegestaan om gekleurde levende organismen zoals, rode

maden en fluorescerende wormen, voor handen te hebben tijdens het

vissen.

Het gebeurt regelmatig dat maden en wormen worden gekleurd met

de stof soedanrood. Dit is een zeer giftige stof. Het is aan de waterkant

echter niet te onderscheiden van andere niet-giftige stoffen. Ook

bij andere stoffen is het vaak niet duidelijk waarmee deze gekleurd zijn

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 32

en wat de effecten zijn op de vis en de omgeving. Daarom wordt het

kleuren van levende organismen volledig verboden.

Toegang

Toegang tot het viswater is nodig om te kunnen vissen, maar let erop dat

je niet altijd overal mag komen om ergens te vissen.

9. De houder van de VISpas is verantwoordelijk voor het vissen op de

juiste plaats. Ergens mogen vissen, betekent niet altijd dat het viswater

ook vanaf de gehele oever bevist mag worden.

• Openbare oevers mogen betreden worden om het viswater te

bereiken.

• Oevers en terreinen afgesloten door middel van bijvoorbeeld een

heg of hek mogen alleen betreden worden met toestemming van

de eigenaar of rechthebbende of als er looprecht is vergeven.

Veel sportvissers denken dat zij op iedere manier bij het water mogen

komen als zij ergens willen vissen. Dat is niet het geval. Soms kan

een viswater alleen bereikt worden met een boot of alleen vanaf een

openbare oever. Sportvissers die toch andermans eigendom betreden

zonder toestemming of looprecht zorgen vaak voor problemen die

kunnen leiden tot beperkingen van het visrecht. Een oever is openbaar

als deze niet is afgesloten met een hek, heg, sloot of bord. Ook als de

eigenaar van het terrein aangeeft dat men niet welkom is, is betreden

niet toegestaan. Een uitzondering geldt voor situaties waarin ook

looprecht is verhuurd. Dan mogen terreinen ondanks afsluitingen wel

betreden worden.

10. Voorschriften bij het betreden van gronden op onder meer toegangsborden

moeten worden nageleefd. Aanwijzingen van de eigenaar of

rechthebbende moeten worden gevolgd.

Zie bovenstaande toelichting.

11. Men dient schade aan beplantingen en gewassen te allen tijde te voorkomen

en rekening te houden met (loslopend) vee.

Er zijn situaties dat men langs of over landbouwgrond moet lopen om

bij het viswater te geraken. Zorg dan dat men zo min mogelijk over

akkers of weidegrond loopt en dat dieren zoals koeien en schapen niet

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 33

worden verstoord of bij visspullen kunnen komen. Houd honden aan

de lijn in dat soort situaties.

12. Het gebruik van een bellyboat bij het vissen is niet toegestaan op

plaatsen waar grote beroepsvaart hinder kan ondervinden. Dit betekent

dat het in ieder geval niet is toegestaan om te vissen vanuit een

bellyboat binnen de vaargeul van de hoofdtransportassen, zoals de

Waal.

Zowel de politie als Rijkswaterstaat hanteren sinds kort strenge richtlijnen

met betrekking tot bellyboats na een reeks incidenten. Zij zullen

over gaan tot het geven van bekeuringen als bellyboats het scheepvaartverkeer

hinderen en als zij op plaatsen komen waar de beroepsvaart

hinder kan ondervinden. Om deze reden is het niet toegestaan

om met de bellyboat te vissen binnen de vaargeul van de wateren die

aangemerkt zijn als VIC en VIB op de vaarwegenkaart van Rijkswaterstaat

(Vaarwegen en objecten | Rijkswaterstaat). Ook op andere

wateren met veel beroepsscheepvaart zoals de Lek en IJssel raden wij

aan om met de bellyboat buiten de vaargeul te blijven in verband met

drukke beroepsvaart.

Vis

Sommige sportvissers willen hun vangst tijdelijk bewaren of behouden

voor bijvoorbeeld consumptie. Let erop dat dit alleen onder bepaalde

voorwaarden is toegestaan.

13. De houder van de VISpas dient (gevangen) vis met de grootste zorg te

behandelen. De gedragsregels omgaan met vis zijn hierbij leidend.

Deze bepaling is opgenomen om dierenwelzijn te garanderen. Zorg

ervoor dat je als visser over het juiste materiaal beschikt om een vis

goed te kunnen landen en onthaken. Vermijd onnodige handelingen

met de vis en houd rekening met omstandigheden zoals warmte.

14. Gevangen vis mag alleen behouden worden of voor handen zijn als zij:

• Bestemd is voor eigen consumptie.

• Bedoeld is voor het gebruik als aasvis.

• Tijdelijk bewaard wordt op een correcte wijze in een leefnet of

ander geschikt bewaarmiddel.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 34

Het verkopen van gevangen vis is niet toegestaan.

Het uitgangspunt is dat vis wordt teruggezet na de vangst. Er zijn drie

uitzonderingen mogelijk die in onderstaande voorwaarden worden

uitgewerkt.

15. De vissoorten paling (aal), karper, graskarper en alle wettelijk

beschermde soorten dienen direct (eventueel na het maken van een

foto) onbeschadigd in hetzelfde water te worden teruggezet.

Naast de wettelijk beschermde vissen moeten de paling, karper en

graskarper altijd teruggezet worden. Het is toegestaan om een foto te

maken van vissen die teruggezet moeten worden zolang dat niet ten

koste van de gezondheid van de vis gaat. Karper en graskarper mogen

kort in een sling of bewaarzak bewaard worden voor het maken

van een foto. Het is niet de bedoeling om deze vissen uren te bewaren

om een foto te maken met beter licht. De reden hiervoor is enerzijds

het welzijn van de vis en anderzijds om te zorgen dat handhaving

makkelijk is. Als het wel toegestaan zou zijn om karper langer te bewaren

is het ook makkelijker om deze vervolgens illegaal mee te nemen.

Nu kan er al gehandhaafd worden op het voorhanden hebben van de

vis.

16. Indien wordt voldaan aan de wettelijke regels (zie pagina..) mogen

maximaal 15 vissen voor handen zijn of behouden worden, waarvan

maximaal 5 vissen groter dan 25cm mogen zijn. Het is toegestaan

meer vissen tijdelijk levend te bewaren als wordt voldaan aan voorwaarde

18.

Bij het behouden van vissen gelden de volgende aanvullende beperkingen:

• maximaal 1 snoek tussen de 45 en 80 cm;

• maximaal 2 snoekbaarzen tussen de 42 en 70 cm;

• maximaal 3 baarzen tussen de 22 en 45 cm.

Voorheen was het toegestaan om 10 vissen groter dan 15cm mee te

nemen. Wij merken dat er groepen vissers zijn die vissen om grote

hoeveelheden vis mee te nemen. Het was lastig om hierop te handhaven,

omdat deze vissen wel bewaard mochten worden. Om deze

reden is het nu verboden om vissen voorhanden te hebben in plaats

van mee te nemen. Wij zien te weinig meerwaarde in het meenemen

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 35

van grote hoeveelheden vis voor consumptie en beperken het aantal

vissen boven de 25cm dat behouden mag worden tot 5. Ook willen wij

graag kapitale vissen beschermen. Om deze reden is er voor gekozen

om naast de wettelijke minimummaat een maximummaat in te voeren

voor de roofvissoorten snoek, snoekbaars en baars. Onder de oude

voorwaarden zou het bijvoorbeeld toegestaan zijn om 10 baarzen

tussen de 45 en 50cm te behouden en dat vinden wij onwenselijk.

Snoek mocht voorheen in de gebieden van drie federaties worden

behouden. Wij willen deze mogelijkheid toe blijven staan. Nadrukkelijk

geven we hengelsportverenigingen mee dat zij het meenemen van

snoek op hun eigen wateren kunnen beperken. Met deze beperkingen

blijft het mogelijk om vis mee te nemen voor consumptie, maar beperken

we ook de mogelijkheid om erg veel of erg grote vis mee te nemen

om zo de sportvisserij duurzaam mogelijk te blijven maken.

17. Vissen bestemd voor consumptie dienen direct na vangst gedood te

worden met een krachtige tik op de kop en dienen in de directe omgeving

van de visser bewaard te worden.

Vissen bedoeld voor het gebruik als aasvis mogen levend bewaard

worden, mits zij voldoende zuurstof en zwemruimte hebben. Aasvissen

dienen voor gebruik te worden gedood met een krachtige

tik op de kop. Zet overgebleven levende aasvissen in het water van

herkomst terug.

Met deze voorwaarde wordt gezorgd dat vissen die als consumptie

worden meegenomen direct, netjes worden gedood en dat duidelijk

is hoeveel vis er mee gaat. De belangrijkste gedragsregels voor het

bewaren van aasvis zijn ook in deze voorwaarde opgenomen.

18. Het tijdelijk bewaren van vis in een leefnet of ander bewaarmiddel is

alleen toegestaan als:

• het leefnet of andere bewaarmiddel gebruikt wordt van zonsopkomst

tot zonsondergang;

• het leefnet van zacht, knooploos materiaal is gemaakt met een

maaswijdte van maximaal 6mm;

• de lengte van het leefnet minstens 2,5 meter bedraagt met een

minimale diameter van 40 cm;

• het leefnet zoveel mogelijk horizontaal in het water ligt en zich voor

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 36

minstens drie kwart onder water bevindt;

• factoren zoals stroming en golfslag geen nadelige invloed hebben

op de vis;

• vis voldoende ruimte heeft om te kunnen zwemmen en over voldoende

zuurstof beschikt;

• gewonde of verzwakte vis uit het leefnet of ander bewaarmiddel

wordt gelaten of gehouden;

• de bewaarde vis levend in hetzelfde water wordt teruggezet.

Levende vis groter dan 30cm mag niet in een ander bewaarmiddel dan

een leefnet, bewaarzak of sling bewaard worden.

Op aanwijzing van een opsporingsambtenaar (zoals boa) of controleur

dient de vis direct uit het leefnet of ander bewaarmiddel in hetzelfde

water te worden teruggezet.

Vanuit onder meer politie en andere opsporingsambtenaren is de

laatste jaren veel kritiek gekomen op de manier waarop en waarvoor

bewaarmiddelen zoals het leefnet gebruikt werden. Vaak werden

hierin (te) veel vissen levend bewaard die uiteindelijk voor consumptie

werden meegenomen. Hierdoor kon er ook meer vis dan toegestaan

worden meegenomen en vissen die eigenlijk terug zouden moeten

worden gezet zoals karper. Om deze reden zagen we ook dat verschillende

hengelsportverenigingen het gebruik van het leefnet aan

banden legden. Om het gebruik van het leefnet wel toe te staan, maar

misstanden te voorkomen is gekozen om het gebruik van het leefnet

en andere bewaarmiddelen zoals emmers, bakken en bewaarzakken

strenger te reguleren. Hierbij is vooral aansluiting gezocht bij de

bestaande gedragsregels voor het gebruik van het leefnet.

Bij wedstrijden kan worden afgeweken van bijvoorbeeld de beperking

dat het leefnet of bewaarmiddel niet gebruikt mag worden van zonsondergang

tot zonsopkomst via de wedstrijdtoestemming.

Controle

De Sportvisunie en aangesloten hengelsportverenigingen zetten in op het

controleren van sportsportvissers en tegengaan van misstanden aan de

waterkant. Om controles soepel te laten verlopen is het van belang dat

sportsportvissers verplicht meewerken aan de volgende punten:

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 37

19. De houder van de VISpas dient mee te werken bij controles door opsporingsambtenaren

en controleurs. Aanwijzingen en bevelen dienen

te worden opgevolgd.

Deze bepaling is van belang, omdat met name controleurs hiermee

beter hun controle uit kunnen voeren. Soms is het ook noodzakelijk

dat sportvissers gemaand worden om op een andere manier of

andere plek te vissen en hierdoor dienen ze daaraan te voldoen. Het

niet opvolgen van de aanwijzingen of het tegenwerken bij een controle

levert een overtreding van het tuchtreglement op.

20.Het is aan de houder van de VISpas om aan te tonen dat hij op de

juiste plaats op de juiste manier vist. Het is van belang dat de houder

van de VISpas de juiste documenten kan tonen en op de hoogte is van

de (plaatselijke) regels.

Op grond van de Visserijwet is het verboden te vissen tenzij de sportvisser

aan kan tonen dat hij wel op die plaats en op die manier mag

vissen. Dit maakt een controle eenvoudiger en legt de bewijslast bij de

sportvisser.

21. Voorwerpen die als wapen kunnen worden gebruikt zoals messen

dienen opgeborgen te zijn en mogen tijdens controle niet gebruikt of

gepakt worden.

Afgelopen jaren zijn er bij controles incidenten geweest met onder

meer messen en andere voorwerpen zoals tentstokken. Deze liggen

vaak open en bloot op de visstek en dat is niet alleen potentieel

gevaarlijk maar kan de sportvisserij ook in een slecht daglicht stellen.

Om die reden moeten onder meer messen opgeborgen zijn en mogen

deze niet gepakt of gebruikt worden tijdens een controle.

22.Controleurs en opsporingsambtenaren kunnen wanneer zij een

overtreding van de wettelijke regels, deze voorwaarden of het Tuchtreglement

constateren, de (digitale) VISpas of andere schriftelijke

toestemming van de overtreder innemen. Zij kunnen deze (digitale)

VISpas vervolgens naar de uitgevende hengelsportvereniging sturen

voor een lokale maatregel of naar de Tuchtcommissie van de Sportvisunie,

welke landelijke maatregelen op kan leggen. Het is sportsportvissers

van wie de (digitale) VISpas of andere schriftelijke toestemming is

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 38

ingenomen niet toegestaan een nieuwe (digitale) VISpas of schriftelijke

toestemming aan te vragen tot zijn zaak behandeld is.

Bij zware overtredingen mogen controleurs en opsporingsambtenaren

de VISpas of andere toestemming(en) van de overtreder innemen. Dit

gebeurt op basis van eigendom, deze voorwaarden en de bepalingen

in de statuten en het tuchtreglement. Een visser bij wie de VISpas is ingenomen

is direct in overtreding. Hij heeft recht op hoor en wederhoor

via zijn hengelsportvereniging of via de landelijke tuchtcommissie.

Nachtvissen en gebruik schuilmiddel

Nachtvissen en het gebruik van een schuilmiddel bij het vissen zijn populair

bij sportvissers, maar houd rekening met de (lokale) voorwaarden die

gelden om deze activiteiten toe te blijven staan.

23.De nachtvisperiode loopt van 2 uur na zonsondergang tot 1 uur voor

zonsopkomst. Nachtvissen is alleen toegestaan met de nadrukkelijke

toestemming van de visrechthebbende. Met de landelijke Nacht-

VIStoestemming mag in de wateren met het symbool ‘s nachts

worden gevist onder de volgende voorwaarden:

• De NachtVIStoestemming dient achter op een geldige VISpas te

worden geplakt.

• Personen van 16 jaar of jonger mogen alleen nachtvissen onder

begeleiding van een visser van 16 jaar of ouder die voorzien is van

de juiste toestemming.

• Men mag maximaal 3 x 24 uur gebruik maken van dezelfde

visstek. Indien men na deze periode een nieuwe nachtvisstek met

schuilmiddel wil betrekken, dient deze daar minimaal 1000 meter

vandaan te liggen.

• Harde geluiden, lawaai en felle lampen dienen tijdens het nachtvissen

zo veel mogelijk voorkomen te worden om hinder en overlast

te beperken.

De bestaande voorwaarden ten aanzien van het nachtvissen zijn overgenomen

en overzichtelijker in deze voorwaarde geplaatst. Het doel is

om nachtvissen toe te staan zonder overlast te veroorzaken.

24.Het gebruik van een schuilmiddel en nachtverblijf in een schuilmiddel

zijn vaak niet toegestaan op grond van de gemeentelijke algemene plaatVELDGIDS

CONTROLE VISDOCUMENTEN 39

selijke verordening. (Nacht)vissen met een schuilmiddel is wel toegestaan

aan de wateren met het symbool . Voor de andere wateren is onbekend

of (nacht)vissen met een schuilmiddel is toegestaan; voor de meest

recente informatie wordt verwezen naar de VISplanner, de Algemene

Plaatselijke Verordening (APV) van de gemeente waarin het water ligt of

de verordening van de terreinbeherende organisatie. Voor het (nacht)

vissen met een schuilmiddel gelden de volgende voorwaarden:

• Uitsluitend houders van een geldige VISpas (met eventueel benodigde

NachtVIStoestemming) die vissen mogen in of nabij het

schuilmiddel aanwezig zijn.

• Het schuilmiddel is slechts toegestaan in een natuurlijke groene,

bruine of andere camouflage kleur.

• Het schuilmiddel mag een maximale afmeting hebben van (lxbxh)

3.20 mtr. x 3.10 mtr x 1.80 mtr.

• Het is verplicht om bij het vissen met een schuilmiddel een schepje

of toiletemmer voor handen te hebben en te gebruiken voor het

opruimen van ontlasting.

De bestaande voorwaarden ten aanzien van het gebruik van een

schuilmiddel zijn overgenomen en in deze voorwaarde geplaatst.

Het doel is om het gebruik van een schuilmiddel bij het (nacht)vissen

mogelijk te maken zonder overlast te veroorzaken.

Beperken overlast

In een druk land zoals Nederland is beperkte ruimte. Houd daarom

rekening met omwonenden en andere gebruikers, zodat zij geen hinder of

overlast ervaren.

25.Het is niet toegestaan aan viswedstrijden deel te nemen en/of

viswedstrijden te houden/te organiseren, tenzij daarvoor schriftelijke

toestemming is verleend door de visrechthebbende. Indien langs een

water een wedstrijdparcours is of wordt uitgezet op basis van een

verleende toestemming, dien je het parcours vrij te houden dan wel vrij

te maken.

Let op: afhankelijk van het type wedstrijd en de breedte van het water

kan deze regel betrekking hebben op het gehele water alsmede

oevers aan beide zijden van het betreffende water.

Het is ook niet toegestaan om deel te nemen aan een wedstrijd of

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 40

andere vorm van visserij waarbij de gevangen vissen worden

meegenomen ter bepaling van de uitslag.

Wedstrijden zijn voor veel hengelsportverenigingen een belangrijke

activiteit. Om wedstrijden goed te laten verlopen is het van belang

dat deze aangemeld worden. Is een wedstrijd aangemeld en heeft de

visrechthebbende toestemming gegeven dan moet het parcours voor

de wedstrijd worden vrijgemaakt. Het is voor andere sportvissers niet

toegestaan om op of bij het wedstrijdparcours te vissen.

26.Het is niet toegestaan om handelingen te verrichten die leiden tot

verstoring, vernieling of beschadiging van de natuur en/of andermans

eigendommen of tot overlast voor anderen. Het stoken van open vuur

is niet toegestaan, een uitzondering geldt voor het gebruik van een

gasbarbecue/ gasstel.

Als sportvisser dien je dusdanig te gedragen dat de natuur en omgeving

zo min mogelijk last hebben van jouw activiteit. Houd hier dus

rekening mee en zaag niet zomaar bomen om of ga riet maaien om

een stek vrij te maken, zeker niet in het broedseizoen (15 maart -15

juli). Het stoken van open vuur met hout of kolen is niet toegestaan.

Als er geen beperkingen gelden mag wel een brander of bbq gebruikt

worden die gas brandt.

27. Bij het vissen dient de visplek netjes en opgeruimd te zijn, zodat

spullen niet weg waaien of achter kunnen blijven. Afval dient bewaard

te worden in een zak of bak. De houder van de VISpas draagt zorg dat

vismateriaal niet achterblijft (in de natuur).

Een van de grootste ergernissen van sportvissers en andere gebruikers

is het afval dat achterblijft op visplekken. Om te zorgen dat er zo

min mogelijk afval wordt achtergelaten is het niet alleen verplicht om

te zorgen dat je je afval meeneemt, maar ook om te zorgen dat afval

op een correcte wijze bewaard wordt anders raakt alsnog in de natuur

door bijvoorbeeld wind of regenval

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 41

Algemene Voorwaarden Gebruik Kleine VISpas

De houder van de Kleine VISpas dient zich bij het vissen te houden aan

bovengenoemde voorwaarden. Daarnaast gelden ten aanzien van het

gebruik van de Kleine VISpas een aantal extra voorwaarden.

In de wateren genoemd in de Kleine Lijst van VISwateren 2026 mag

uitsluitend worden gevist indien men in het bezit is van een geldige Kleine

VISpas 2026.

In deze wateren mag door de houder van de Kleine VISpas worden gevist

met één hengel, met één enkeltandige haak voorzien van de zogenaamde

aangewezen aassoorten, te weten:

• Brood, aardappel, deeg, kaas, granen en zaden.

• Worm en steurkrab.

• Insectenlarven (bijv. maden) en nabootsingen daarvan, mits die nabootsingen

niet groter zijn dan 2,5 cm.

Alle gevangen vis moet direct levend en onbeschadigd in hetzelfde water

teruggezet te worden. Het is dan ook verboden om vis te doden en/of

mee te nemen.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 42

7. GEDRAGSCODES

Met sportvissen is men actief in de buitenlucht aan de waterkant. Sportvissen

op een onzorgvuldige manier kan een negatieve invloed hebben op

natuur, wilde dieren, andere watergebruikers zoals de beroepsvaart en de

reputatie van de sportvisserij. Het is daarom belangrijk om als sportvisser

te letten op je gedrag. Deze gedragsregels helpen hierbij. Het overtreden

van de gedragsregels kan leiden tot een overtreding van bijvoorbeeld de

Wet dieren of het Binnenvaartpolitiereglement. De gedragscode Welzijn

Vis vind je onder vispas.nl/behavioral

Voor een goede controle is het van belang dat controleurs de geldende

gedragscodes bij het vissen kunnen raadplegen. Zo kunnen zij beter

beoordelen of vissers zich houden aan de regels en of er sprake is van

zorgvuldig en verantwoord gedrag aan de waterkant.

Omgaan met Vis

Sportvisserij Gedragscode Welzijn Vis

Gebaseerd op de ‘Code of Practice for Recreational Fisheries’ van de

EIFAC/FAO.

1. Sportvissen is een activiteit waar levende dieren bij betrokken zijn.

Het welzijn van vissen kan ten gevolge van het vangen, onthaken en

terugzetten van vis bij onzorgvuldig handelen negatief worden beïnvloed.

Sportvissers zijn daarom verplicht met zorg en respect met de

vissen om te gaan.

2. Wees ervan bewust dat gevangen vissen (dood of levend) gevaarlijke

visziektes kunnen verspreiden. Zet een gevangen vis daarom alleen

terug in het water waar deze is gevangen.

3 Het materiaal dient geschikt te zijn voor de te vangen vis (formaat,

soort). Zorg bij het vissen dat:

a) De haak niet wordt geslikt;

b) De vis alleen in de bek wordt gehaakt;

c) De lijn niet breekt;

d) De dril zo kort mogelijk duurt;

e) Verwondingen zoveel mogelijk worden voorkomen.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 43

4. De vis dient voorzichtig te worden geland en tijdens het onthaken

goed te worden vastgehouden, zonder echter in de vis te knijpen.

5 Vissen die voor eigen consumptie zijn bestemd moeten – liefst vóór

het onthaken – worden gedood door een stevige klap op de kop. Dit

dient bij voorkeur te gebeuren met een priest of ander daarvoor geschikt

zwaar voorwerp, waarna direct de kieuwbogen kunnen worden

doorgesneden.

6. Vissen mogen alleen levend worden bewaard in geschikte leefnetten

overeenkomstig de leefnetcode van de Sportvisunie, of in een

geschikte bun e.d., die voldoende ruimte en zuurstof biedt.

7. Vissen met levende aasvis is in Nederland verboden. Bij gebruik van

aasvissen voor het vissen op roofvis, dienen deze vóór bevestiging

aan de haak te worden gedood met een klap op de kop.

8. Tijdens viswedstrijden dient te worden voorkomen dat de gevangen

vis tijdens het wegen en terugzetten wordt beschadigd. Zorg ervoor

dat er voldoende weegpunten aanwezig zijn, vermijd te lange blootstelling

aan lucht en zet de vis zo dicht mogelijk bij de plek terug waar

deze is gevangen.

9. Zet een gevangen vis in de best mogelijke conditie terug door:

a) Zodanig te werk te gaan en middelen te gebruiken dat tijdens het

binnenhalen, onthaken en/of terugzetten van de vis geen verwondingen

aan de slijmlaag en organen van de vis worden veroorzaakt;

b) Altijd over een hakensteker, een onthaaktang en geschikt landingsmiddel

(bijv. schepnet) te beschikken;

c) De tijd dat een vis uit het water is zo kort mogelijk te houden;

d) Een vis alleen met nat gemaakte handen aan te raken;

e) De vis bij voorkeur in het water te onthaken;

f) Het contact met de kieuwen en ogen van de vis te vermijden;

g) Bij het vissen op roofvis altijd een kniptang voor (meertandige)

haken mee te nemen;

h) Bij het onthaken van grote vissen (karper en snoek) altijd een

onthaakmat te gebruiken;

i) Bij diep gehaakte vissen de lijn zo dicht mogelijk bij de haak door

te knippen en daarna de vis weer terug te zetten, mits verwacht

wordt dat de vis dit overleeft;

j) Ernstig gewonde vissen niet terug te zetten, direct te doden en

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 44

mee te nemen naar huis;

k) Niet op zodanige dieptes te vissen, dat vissen door het drukverschil

beschadigd raken;

l) Niet tijdens de paaitijd op roofvis te vissen;

m) De gevangen vis zo snel mogelijk voorzichtig in hetzelfde water

terug te zetten;

n) Indien nodig de vis bij het terugzetten te ondersteunen, totdat deze

in staat is om op eigen kracht weg te zwemmen.

10. Ruim na een visdag lijnen en ander afval op. Achtergelaten vislijnen en

haken kunnen veel schade aanrichten.

Leefnetcode

Uit onderzoek blijkt dat het gebruik van een leefnet zeker niet nadelig

hoeft te zijn voor de bewaarde vis. In het algemeen geldt echter: hoe

minder handelingen er met een vis worden gedaan, hoe kleiner de kans

op beschadiging. Iedere extra handeling betekent extra risico. Gebruik

daarom alleen een leefnet als het nodig is, anders liever niet. Wil je een

leefnet gebruiken of moet jouw net worden vernieuwd, kies dan voor een

leefnet met de volgende eigenschappen:

• Een diameter van 40 cm of meer;

• Een lengte van 2,5 meter of meer;

• Een maaswijdte van maximaal 6 mm;

• Knooploos;

• Van zacht materiaal;

• Voorzien van voldoende hoepels om het goed uit te leggen.

Zorg bij gebruik van het leefnet dat:

• Een zo groot mogelijk deel van het net onder water is, zodat de vis het

volume kan benutten;

• Het leefnet bij voorkeur horizontaal gestrekt uit staat in plaats van

verticaal;

• Golven geen vat hebben op het leefnet om beschadiging van de vis te

voorkomen;

• De vis zo kort mogelijk in het leefnet verblijft;

• Er niet te veel vis in het leefnet zit;

• Het leefnet voorzichtig wordt leeggemaakt.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 45

Loodcode

Lood hoort niet in het milieu. Het is gevaarlijk voor mens en dier. Gebruik

daarom zoveel mogelijk milieuvriendelijke alternatieven zoals steen, beton,

glas, ijzer, wolfraam (tungsten) en composiet. Tin en zink zijn geen milieuvriendelijke

alternatieven. Belangrijke aanbevelingen zijn:

• Gebruik nooit lood bij breeklijnen als visveilig systeem;

• Giet vanwege gezondheidsrisico’s geen loden voorwerpen voor het

gebruik in de sportvisserij;

• Gebruik bij kunstaas dat lood bevat een kunstaasredder, waardoor je

minder kunstaas verspeelt;

• Deponeer lood dat je niet meer gebruikt bij het chemisch afval.

Gedragsregels veiligheid op en aan het water

• Ga altijd voorbereid op pad; lees het weerbericht en neem een opgeladen

mobiele telefoon mee

• Laat iemand weten waar je gaat vissen en hoe laat je denkt terug te

zijn

• Zorg dat je op de hoogte bent van de (plaatselijke) vaarregels

• Verleen op het water tijdig voorrang aan de beroepsvaart en vis niet in

de vaargeul

• Voor bellyboats gelden wettelijke restricties. Houd als bellyboater

rekening met jouw kwetsbare positie ten opzichte van scheepvaart,

stroming en getij

Gedragsregels Karpervissen

Naast de normaal geldende gedragsregels zijn er voor karpervissers

specifieke gedragsregels (i.o.m. De KSN):

• Vis met loodvervangende werpgewichten

• Vis alleen met visveilige systemen

• Gebruik bij het onthaken en fotograferen altijd een onthaakmat

• Houd de vis nat bij het onthaken en fotograferen

• Ga verantwoord om met het gebruik van de bewaarzak

• Voorkom overmatig voeren

• Spoel al het natte materiaal thuis goed uit met warm water en droog

het goed om verspreiding van visziektes te voorkomen

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 46

Gedragsregels Roofvissen

Naast de normaal geldende gedragsregels zijn er voor roofvissers specifieke

gedragsregels (i.o.m. de VNR):

• Wees voorzichtig met roofvis bij hogere watertemperaturen; dril dan

zo kort mogelijk

• Onthaak liefst in het water

• Vis met deugdelijk onthaakmateriaal (onthaaktang, draadkniptang)

• Vis bij voorkeur met een snoektandenbestendige onderlijn (staal,

titanium of dik fluorocarbon)

• Gebruik een juist uitgevoerde kieuwgreep of een (rubber) landingsnet

• Snoeken boven de 75 cm dienen bij het toepassen van de kieuwgreep

ondersteund te worden

Gedragscode Zeehengelsport

Speciaal voor de zeehengelsport is er een aparte gedragscode.

Deze is te vinden op: sportvisunie.nl

Regionale voorwaarden

In sommige regio’s gelden aanvullende voorwaarden voor het vissen.

Dit kan bijvoorbeeld betrekking hebben op het vissen in de nabijheid van

vismigratievoorzieningen, stuwen of gemalen. Daarnaast kunnen ook

hengelsportverenigingen extra bepalingen hanteren voor hun wateren.

Deze aanvullende voorwaarden zijn te raadplegen in de VISplanner (app)

via het informatiesymbool (i) bij het betreffende water. Controleurs dienen

hier tijdens een controle alert op te zijn.

Let dus op:

Bij het symbool (i) in de VISplanner staat aangegeven dat er aanvullende

bepalingen van toepassing zijn op het viswater. Klik op meer informatie (i)

voor de specifieke regels.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 47

8. DE CONTROLE

Nu de controleur op de hoogte is van de verschillende schriftelijke toestemmingen,

de geldende wet- en regelgeving, de bij het water behorende

voorwaarden en de relevante gedragscodes, kan het daadwerkelijke

controleren beginnen.

Tijdens een controle moet de controleur grofweg

twee zaken scherp krijgen:

• Voldoet de visser aan alle regels en voorwaarden?

• Hoe ga je om met de situatie waarbij de visser

zich niet aan alle regels en voorwaarden houdt?

Deze controlegids biedt praktische tips en handvatten

voor het uitvoeren van een goede controle. Er

wordt aandacht besteed aan hoe een controle het

best kan worden uitgevoerd, hoe er moet worden

omgegaan met lichte overtredingen en hoe te

handelen bij zwaardere overtredingen.

Een succesvolle controle

Als controleur is kennis je sterkste wapen. Een

goede controle begint bij een heldere uitleg van de

juridische basis om te mogen vissen. Een controleur weet waar de regels

vandaan komen en kan de vindplaats van die regels aanwijzen. Daarnaast

is de controleur op de hoogte van de mogelijke boetes bij overtredingen.

Deze kennis stelt de controleur in staat om duidelijk, overtuigend en

professioneel op te treden. Vriendelijk faciliteren heeft de voorkeur. Een

rustige en respectvolle benadering zorgt vaak voor meer begrip en medewerking

van de visser. Controle maakt indruk en een goed uitgevoerde

controle draagt bij aan bewustwording en naleving van de regels.

Tijdens een controle is het belangrijk dat de controleur niet alleen vaststelt

of er sprake is van een overtreding, maar ook bewust is van het doel van

het optreden. Het primaire doel is het beëindigen van de overtreding.

Dit draagt namelijk direct bij aan de bescherming van het welzijn van

vissen.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 48

Zodra de overtreding is beëindigd, volgt een tweede belangrijke stap:

de juiste afhandeling. Afhankelijk van de aard en ernst van de overtreding

zijn er verschillende mogelijkheden:

• Informeren en betrekken – Leg uit waarom de regel bestaat en

wat het doel ervan is. Dit draagt bij aan bewustwording en voorkomt

herhaling.

• Waarschuwen – Bij lichte overtredingen kan een waarschuwing

voldoende zijn, mits duidelijk wordt gemaakt dat herhaling gevolgen

heeft.

• Straffen – Bij zwaardere of herhaalde overtredingen kan het nodig zijn

om handhavend op te treden, een controleur is in het uiterste geval

bevoegd om de VISpas in te nemen.

• Registreren – Registreer de vastgestelde overtreding in de app SportvisControle

van de Sportvisunie.

Handelen bij zwaardere overtredingen

In sommige gevallen is een zwaardere aanpak noodzakelijk. Denk hierbij

aan het vissen met levend aas, het meenemen van beschermde vissen

of grote hoeveelheden vis, het bedreigen of mishandelen van controleurs

of andere vissers en het ernstig benadelen van dierenwelzijn. In dergelijke

gevallen kunnen de volgende maatregelen worden overwogen:

• Back-up inschakelen – Schakel een BOA of de politie in bij escalatie of

serieuze strafbare feiten. De BOA of politieagent heeft als opsporingsambtenaar

de nodige bevoegdheden om in dergelijke gevallen op te

kunnen treden.

• Tuchtmelding maken – Meld de overtreding na de controle bij de

Aanklager Tuchtrecht van de Sportvisunie via mijnsportvisserij.nl.

• Een melding doen van visstroperij via het landelijke meldpunt visstroperij:

meldvisstroperij.nl.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 49

9. TUCHTRECHTSPRAAK

Sportvissers dienen zich te houden aan de geldende wet- en regelgeving,

de hierboven genoemde voorwaarden, de aanvullende lokale bepalingen

en de gedragsregels. Overtredingen van deze regels kunnen leiden tot

strafrechtelijke vervolging. Naast strafrechtelijke vervolging kunnen er ook

landelijk-tuchtrechtelijke maatregelen worden opgelegd door de Tuchtcommissie

van de Sportvisunie. De strafbare gedragingen en bijbehorende

strafmaten zijn opgenomen in het Tuchtreglement van de Sportvisunie.

Bij de constatering van een ernstige overtreding kan de controleur een

tuchtmelding doen via het daartoe bestemde elektronische formulier,

waarna de melding wordt beoordeeld en behandeld volgens de tuchtrechtelijke

procedure. Dit geeft een extra dimensie aan de controlerende

taak aangezien de bevindingen van de controleur met behulp van het

tuchtrecht kunnen leiden tot landelijk geldende sancties.

Binnen het tuchtrechtsysteem is een belangrijke rol weggelegd voor de

Aanklager, de Tuchtcommissie en de Commissie van Beroep. Hun taken

en bevoegdheden zijn geregeld in het Tuchtreglement van de Sportvisunie,

waarin ook de tuchtrechtelijke procedure is weergegeven.

Tuchtprocedure

De tuchtprocedure kent vier hoofdstappen:

1. Constatering van een overtreding en een melding via het elektronisch

tuchtrechtformulier;

2. De Aanklager beoordeelt de melding en brengt waar nodig de tuchtzaak

door middel van een Aanklacht aan bij de Tuchtcommissie of

doet een schikkingsvoorstel;

3. De Tuchtcommissie behandelt de Aanklacht op zitting;

4. De Commissie van Beroep behandelt de Aanklacht opnieuw als er hoger

beroep wordt ingesteld door de Beklaagde of door de Aanklager.

Een tuchtmelding kan worden gedaan via mijnsportvisserij.nl waar in

Mijn Omgeving een klachtenformulier Tuchtrecht kan worden ingevuld.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 50

10. BEVOEGDHEDEN OPSPORINGSAMBTENAREN EN

BOETEBEDRAGEN

Een controleur kan tijdens het uitoefenen van zijn taak situaties tegenkomen

waarin het inschakelen van een opsporingsambtenaar, zoals

een BOA of politieagent, noodzakelijk is. In dergelijke gevallen is het van

belang dat de controleur weet welke wettelijke bevoegdheden deze functionarissen

hebben binnen het kader van de visserijwetgeving. Daarnaast

is het van belang dat een controleur op de hoogte is van de geldende

boetebedragen op dat hij de overtreder hierop kan wijzen en herhaling

van het gedrag in de toekomst kan worden voorkomen.

Wettelijke bevoegdheden

Artikel 55 Visserijwet 1963

Iedereen die de visserij uitoefent of voornemens is deze uit te oefenen, is

verplicht op eerste vordering van een opsporingsambtenaar:

• Het betreden van het vaartuig mogelijk te maken;

• Visdocumenten ter inzage af te geven;

• Uitstaande vistuigen te lichten;

• Gesloten viskaren te openen;

• Op andere wijze medewerking te verlenen ten behoeve van de taakvervulling

van de opsporingsambtenaar.

Let op: Opsporingsambtenaren zijn tevens bevoegd om zelfstandig

uitstaande vistuigen te lichten en gesloten viskaren te openen.

Het opzettelijk niet voldoen aan een vordering of het weigeren van

medewerking vormt een overtreding van artikel 184 van het Wetboek van

Strafrecht en wordt als een misdrijf beschouwd.

Indien een visser zijn visdocumenten niet bij zich heeft, is artikel 55 lid 3

van de Visserijwet 1963 van toepassing. Dit betreft een overtreding.

Meer informatie over overtredingen, feitcodes en boetebedragen is te

vinden op: sportvisunie.nl

Artikel 60 Visserijwet 1963 – Betreden van plaatsen

Ter vervulling van de opsporingstaak mogen opsporingsambtenaren elke

plaats betreden voor het opsporen van overtredingen van de Visserijwet.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 51

Woonruimten mogen uitsluitend tegen de wil van de bewoner worden

betreden met een schriftelijke machtiging van, of in aanwezigheid van,

een officier of hulpofficier van justitie.

Artikel 61 Visserijwet 1963 – Onderzoek van vervoermiddelen

Opsporingsambtenaren hebben het recht om vervoermiddelen te laten

stoppen en te onderzoeken, met uitzondering van openbaar vervoer. Het

opzettelijk niet voldoen aan deze vordering is strafbaar volgens artikel 61

lid 3 van de Visserijwet 1963. De sanctie hiervoor is een maand hechtenis

of een boete van de tweede categorie.

Artikel 62 Visserijwet 1963 – Inbeslagneming

Ook buiten ontdekking op heterdaad kunnen voorwerpen die vatbaar

zijn voor inbeslagneming worden meegenomen, of kan hun uitlevering

worden gevorderd.

Boetebedragen ten aanzien van het jaar 2025

Bij het uitvoeren van controles kan een controleur- zoals gezegd- situaties

aantreffen die niet alleen in strijd zijn met de voorwaarden van de sportvisserij,

maar ook strafrechtelijk vervolgbaar zijn. In dergelijke gevallen is

het van belang dat de controleur weet wanneer het inschakelen van een

opsporingsambtenaar, zoals een BOA of politieagent, noodzakelijk is.

Opsporingsambtenaren beschikken over wettelijke bevoegdheden om op

te treden bij visserij-gerelateerde overtredingen. Zij kunnen onder meer

identificeren, proces-verbaal opmaken, boetes opleggen en inbeslagnames

uitvoeren. Voor de controleur is het van belang dat hij kan verwijzen

naar de hoogtes van de boetes bij wijze van waarschuwing. De

hoogte van de boetes bij strafrechtelijke overtredingen is vastgesteld en

varieert afhankelijk van de ernst van de overtreding:

• Geen schriftelijke toestemming met één of twee hengels: €160

• Geen schriftelijke toestemming met meer dan twee hengels: €370

• Niet op eerste vordering ter inzage afgeven schriftelijke toestemming:

€110

• Niet op eerste vordering ter inzage afgeven huurovereenkomst:

€110

• Vissen met een vistuig dat niet aan de voorwaarden voldoet (1–2

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 52

hengels): €340

• Vissen met een vistuig dat niet aan de voorwaarden voldoet (meer

dan 2 hengels): Sanctiebedrag door Officier van Justitie

• Gesloten tijd aassoorten: €110

• Nachtvissen op plekken waar dat niet mag: €110

• Vissen in of bij een aangewezen stuw of vispassage: €170

• Vistuig voorhanden hebben terwijl dat op dat moment verboden is:

€110

• Eén of twee hengels voorhanden hebben zonder toestemming: €110

• Meer dan twee hengels voorhanden hebben zonder toestemming:

€160

• Toegestaan vistuig voorhanden hebben zonder bevoegdheid om in

dat water te vissen: €340

• Niet toegestaan vistuig voorhanden hebben: Sanctiebedrag door

Officier van Justitie

• Vissen met levend aas: €460

• Ondermaatse vis voorhanden hebben: Sanctiebedrag door Officier

van Justitie

• Vis voorhanden hebben waarvoor een gesloten tijd geldt: Sanctiebedrag

door Officier van Justitie

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 53

11. TIPS VOOR EEN GOEDE CONTROLE

1. Een goede controle begint bij een goede voorbereiding. Weet welke

regels gelden op welk water en op welk water jij als controleur mag

controleren. Een toestemming kan in orde zijn en de visser kan zich

aan de bijbehorende voorwaarden, maar wellicht is deze toestemming

helemaal niet geldig op het betreffende water.

2 Spreek als je met meerdere controleurs op pad gaat wat de rolverdeling

is. Laat in principe één iemand het woord voeren.

3 Observeer een water en eventuele vissers eerst voordat je er op

afstapt.

4. Let op de manier waarop je aanloopt. Iemand van achteren benaderen

wordt vaak niet gewaardeerd.

5 Gebruik je eerste contactmoment om jezelf voor te stellen als controleur

van je organisatie. Benoem duidelijk je hengelsportvereniging als

je hier voor controleert.

6. Houd voldoende afstand van de visser en zorg dat je niet tussen hem

en het water staat.

7 Laat je controlepas zien als je niet meteen herkenbaar bent als controleur.

Laat je pas ook zien als daarom verzocht wordt, maar geef deze

niet af.

8 Vraag bij het vermoeden van zware overtredingen eerst om de VISpas

of andere toestemming voor je de overtreding benoemt. Een eenmaal

bekeken en teruggegeven VISpas zul je niet snel in kunnen nemen.

9 Probeer voldoende bewijsmateriaal vast te leggen als er sprake is van

een zware overtreding zoals het vissen met levend aas. Een filmpje

van een spartelend visje aan de haak voorkomt onnodige discussies

achteraf.

10. Houd het doel van de controle altijd scherp. Eenvoudige overtredingen

kunnen vaak eenvoudig beëindigd worden met een kort advies of tip.

Het opbergen van één hengel als iemand met drie hengels vist waar

dat maar met twee is toegestaan is voor iedereen beter dan deze

persoon dwingen om geheel te stoppen met vissen.

11. Probeer discussies te vermijden door te verwijzen naar de relevante

voorwaarden of regels. Vaak neemt iets wel aan als hij dat zelf kan

lezen.

12. Houd slecht nieuws kort en krachtig. Woorden als “helaas” en

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 54

“sorry” verzwakken je boodschap.

13. Gebruik een positieve controle om informatie in te winnen of juist tips

te geven en zo sportvissers te betrekken.

14. Probeer voorspelbaarheid in je controles te vermijden. Iedere zaterdag

hetzelfde rondje op dezelfde tijd geeft overtreders de mogelijkheid

controles te ontwijken.

VELDGIDS CONTROLE VISDOCUMENTEN 55